Амир Темур сиймоси манғит хонлари нигоҳида: тақлид ва легитимация
Manbashunoslik
##semicolon##
https://doi.org/10.66803/2021.1.64##semicolon##
Амир Тему##common.commaListSeparator## вақфнома,##common.commaListSeparator## Манғитлар сулоласи,##common.commaListSeparator## Бухоро амирлиги##common.commaListSeparator## вақф мулклари##common.commaListSeparator## эпитет,##common.commaListSeparator## тақлид,##common.commaListSeparator## легитимация.##article.abstract##
Бугунги кунгача Амир Темур ва Темурийлар ҳукмронлиги даври тарихи асосан ўз даври ва кейинги асрларда маҳаллий муаррихлар томонидан ёзилган қўлёзма асарлар орқали ўрганиб келинди. Бироқ бу даврда яратилган тарихий ҳужжатлар қўлёзма асарларда учрамайдиган маълумотларни акс эттириши билан ҳам муҳимдир. Мазкур мақолада Амир Темурнинг хайрия фаолияти Ўзбекистон Миллий архиви жамғармасида сақланаётган, бирламчи манбалар сирасига кирувчи вақфномалар орқали тадқиқ этилади. Хусусан, Амир Темур вақфномаси сифатида рўйхатга олинган иккита тарихий ҳужжатга алоҳида эътибор қаратилади. Ўз навбатида, йирик ер-мулклари Амир Темур томонидан сўфийлик тариқати намояндалари хонақоҳи ва уларнинг авлодлари фойдасига вақф сифатида таъсис этилган бўлиб, ушбу ҳужжатларда вақф мулкларидан фойдаланиш шартлари ва вақф маъмурияти ходимларининг фаолияти каби жиҳатлар ҳам акс этган. Шуни алоҳида қайд этиш лозимки, ушбу тарихий ҳужжатлар Бухоро амирлигининг Манғитлар сулоласи ҳукмдорлари томонидан қайта тузилган бўлиб, тадқиқот давомида уларни бу жараёнга ундаган омиллар легитимация назарияcи орқали таҳлил этилади. Бундан ташқари, ушбу сулола ҳукмдорлари шуурида шаклланган Амир Темур образи ҳақида ҳам фикр юритилади.
##plugins.generic.usageStats.downloads##
##submission.citations##
Исматова Н. Бухоро зиёратгоҳларини ўрганишда вақф ҳужжатларининг аҳамияти (Хожа Ориф Ревгарий мажмуасига оид вақф ўрами) // O‘zbekiston tarixi. Тошкент, 2020. № 4. Б. 62–71.
Керен Л., Саидов А. Амир Темур ва Франция. Тошкент, 2016. Кюгельген А. Легитимация среднеазиатской династии мангитов в произведениях их историков (XVIII-XIX вв.). Алматы, 2004.
Хожа Ориф Ревгарий ибн Исмоил (1165–1262) // https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%BE%D0%B4%D0%B6%D0%B0_%D0%90%D1%80%D0%B8%D1%84_%D0%A0%D0%B5%D0%B2%D0%B3%D0%B0%D1%80%D0%B8
Чехович О. Д. Вакуфный документ времени Тимура из коллекции Самаркандского музея // Эпиграфика Востока. Москва–Ленинград, 1951. Т. 4. С. 56–67.
Чориев А. Ҳазрати Башир маноқиби. Тошкент, 2009.
Ўзбекистон миллий архиви (кейинги ўринларда ЎМИ), И–323-фонд, 1-рўйхат, 1-китоб.
ЎМИ, И–323-фонд, 1-рўйхат, 858- йиғмажилд.
ЎМИ, И–323-фонд, 1-рўйхат, 858/1-йиғмажилд.
ЎМИ, И–323-фонд, 1-рўйхат, 1096-йиғмажилд.
ЎМИ, И–323-фонд, 1-рўйхат, 1180/11-йиғмажилд.
ЎзР ФА Шарқшунослик институти қўлёзмалар фонди, 3-йиғмажилд, 4-ҳужжат.
Қуръони каримнинг “Нисо” сураси 11-ояти. Вақф ҳужжатида: “li-dhdhakari mithlu khaṭṭi-l-ithnayayn” тарзида, ушбу оят парчаси келтирилган. 13. Joseph S. Islamic Law on Peasant Usufruct in Ottoman Syria: 17th to Early 19th Century. Studies in Islamic Law and Society. Volume 35. Leiden–Boston, 2012. VII+188 p.
Knobler A. The Rise of Tīmūr and Western Diplomatic Response, 1390-1405 // Journal of the Royal Asiatic Society. 1995. Vol. 5, No. 3. P. 341–349.
Matsui D., Watabe R., and Ono H. A Turkic-Persian Decree of Timurid Mīrān Šāh of 800 AH/1398 CE // «Orient», volume 50, 2015. P. 53–75.
##submission.downloads##
##submissions.published##
##issue.issue##
##section.section##
##submission.license##
##submission.copyrightStatement##
##submission.license.cc.by4.footer##Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) litsenziyasi asosida tarqatiladi. Manba ko'rsatilgan holda erkin foydalanish va moslashtirishga ruxsat etiladi.